چهارشنبه ۲۲ آذر ۱۳۹۶ ساعت ۴:۴۴
سرویس: یادداشت
 |  ۲۲/ اردیبهشت/ ۱۳۹۵ - ۱۲:۱۹
  |   نظرات: يك نظر
1,721 مرتبه بازدید

«داد و دهش در شاهنامه»

 

 

موسی پور پلاش: فردوسی بزرگ از معدود شاعران و حماسه سرایان است که پادشاه زمانه خویش را نمی ستاید با اینکه تأمین هزینه اتمام شاهنامه برایش دشوار می شود، هرگز حاضر به درخواست کمک نمی گردد. در این باب مقاله ها نوشته شده و نیز آقای سیامک وکیلی در کتاب خود (معمای شاهنامه) با ظرافت این مقوله را تفسیر نموده است.

اما یک سؤال مفتوح می ماند، حکیم طوس با این طبع بلند، چنین کتاب قطوری عرضه داشته است. چرا باید نام اثرش «شاهنامه» باشد؟

بزرگمردی که بالطبع اهل مدیحه و ستایش نبوده است. چرا در اشعار، چنین مقام والایی برای پادشاهان گذشته قائل می شود؟

جواب را تنها می توان با تأمل در ابیات جستجو کرد.

حکیم فردوسی، ارزش ها را برشمرد و آرمان ها را نمایان ساخت. [پرستش خداوند، داد و دهش، رفتار و کردار درست، حرمت انسانیت، انسجام ملّت و اقتدار وطن].

حال بناست کسی به عنوان پادشاه در رأس باشد و آرمان ها را تحقق بخشد.

در اینجا ستون پادشاه قدری معقول می شود. کمی که جلو برویم، ستایش سرباز را هم می بینیم. چرا که سرباز نیز در راه حفاظت از ارزش های میهن خدمت می کند. با مثال پیش می رویم.

از دید فردوسی بزرگ، پادشاه تا زمانی که داد و دهش، پیشه کرده باشد، پادشاه است حتّی، اگر کی کاووس باشد. کاووس که گاه برای زیاده خواهی اش به دیلمیان رفته و کشور را به مخاطره می اندازد و گاه حکمتش چنان به زوال می رود که سهراب را از نوشدارو محروم می سازد.

امّا رستم که سرباز به تمام معناست، هرگز دست از حمایت پادشاه برنمی دارد. چرا که می داند حمایت از رهبر جامعه یعنی حفاظت از تمام ارزش ها.

امّا شخصی چون ضحّاک، تنها کرسی سلطنت را اشغال کرده بود، چرا که مهمترین ویژگی پادشاه و راهبری را نداشت. او دادگستر نبود، بلکه خود بیدارگر بود.

در حقیقت ممکن است گاه، حکمت یا قدرت پادشاه ضعیف گردد و زیان هایی به بار آورد. امّا اگر خصلت دادگری در پادشاه نباشد، هرگز به عنوان پادشاه شناخته نمی شود.

کاوه آهنگر، گواه نامه صلاحیت ضحّاک را امضا نمی کند، وی با پاره کردن گواه نامه، گواهی داد که بیدادگر، هر چه قدر، قدرت کسب کند، باز به فرجام نیک خواهد رسید.

واژه «داد» بسیار سنگین است و همواره واژگانی چون خداوند، مردم، راهبر و سرباز را در کنار خود می آورد.

حقّ این واژه با نوشتن چند سطر، ادا نخواهد شد. بلکه بایستی شاهنامه را از اول خواند. بیت بیتش را درک کرد و حکمت را جُست.

بیا تا جهان را به بد نسپریم                         به کوشش همه دست نیکی بریم

فریدون فرّخ فرشته نبود                                      ز مُشک و ز عنبر، سرشته نبود

به داد و دهش یافت آن نیکویی                    تو داد و دهش کن، فریدون تویی 


این مطلب را به اشتراک بگذارید sms whatsapp
مدیریت سایت ایوب محمودی تمام مطالب این نویسنده

One Response to “«داد و دهش در شاهنامه»”

  1. عارف رفیعی گفت:

    سپاس موسی جان
    با این توضیحات شما، آیا می توان همان مفهوم “فره ایزدی” که امروزه به اشکال تخصصی و غیر تخصصی زیاد می شنویم، در شاهنامه جستجو کرد؟

آخرین نظرات شما
  • عجب وحدت قشنگیه... چه میشد این مراسم تو مسجد ابوبکر صدیق برگزار میشد که به وحدت اگه بود نزدیک تر بود...
    خوری در: مراسم جشن هفته وحدت در مسجد جامع علی بن ابیطالب(ع) شهر خور برگزار شد + تصاویر
  • سلام ميشه شماره پرورش دهنده به من بدهيد؟ شماره من٠٩١٧٧٧٥٦٨٩٠ ظلي نيا...
    در: نگاهی به واحد پرورش بلدرچین در روستای دنگز لارستان + تصاویر
  • باسلام واحترام خدمتتون عرض كنم كه فرمايش شما صحيح هست و هيچ سندی از کتب اهل سنت مبنی بر سنت بودن یا جایز بودن جشنی خاص میلاد رسول الله صلی الله علیه وآله وسلم وهیچ کدام ا...
    سيدمحمدنور دانش در: مراسم جشن هفته وحدت در مسجد جامع علی بن ابیطالب(ع) شهر خور برگزار شد + تصاویر
  • سلام سوالاتی داشتم که امیدوارم امام جمعه محترم شهر خور پاسخ دهد.. طبق کدامین اسناد از کتاب اهل سنت برای میلاد نبی اکرم محمد مصطفی خاتم نبین جشن گرفته میشود؟ پس از پاسخ ام...
    شهروند خوری در: مراسم جشن هفته وحدت در مسجد جامع علی بن ابیطالب(ع) شهر خور برگزار شد + تصاویر
  • سلام عرض شد خواستم یک مطلب عرض کنم که پارک حاشیه خور دستشویی نداره چون اکثر بانوان به پارک حاشیه میان نیار شدیدی به توالت داریم پارک نخبه به دلیل تجمع حوان ها بانوان نمیر...
    نازی در: کلیپ نگاهی به شهر تاریخی خور لارستان
  • با سلام اینجانب آمادگی همکاری و آموزش در زمینه کاشت و تولید نهال هستم. در تابستان و ایام نوروز در لار خواهم بود. خوشحال خواهم شد در زمینه توسعه فضای سبز در لارستان مشارکت...
    مختار حیدری در: انجمن سبزاندیشان خور برگزار کرد: طرح کاشت بذر و نهال در پارک جنگلی خور + تصاویر
  • روحش شاد ويادش گرامي...
    در: دانلود تصنیف “همدم تو” با صدای مرحوم محمدرضا حقیقی لاری
  • سپاس واقعا خاطر انگيز...
    در: دانلود تصنیف “همدم تو” با صدای مرحوم محمدرضا حقیقی لاری
  • نسخه پی دی اف نشریه خورشیدو بذارین .....
    در: مرمت حمام تاریخی میمند فارس به اتمام رسید/ از مرمت حمام تاریخی خور چه خبر؟! + تصاویر
  • […] سرپرست میراث فرهنگی لارستان در دفتر شورا برگزار شد(لینک خبر) و مقرر شد تا بخشی از حمام مرمت شده و برنامه تبدیل حمام […]...
    مرمت حمام تاریخی میمند فارس به اتمام رسید/ از مرمت حمام تاریخی خور چه خبر؟! + تصاویر – اخبار لارستان در: حمام تاریخی خور دوباره جان می گیرد: مرمت بخشی از حمام و تشکیل موزه مردم شناسی با همکاری شهرداری و شورا + مصوبات جلسه

طراحی سایت و کیفیت اخبار مندرج در پایگاه خبری خور را چگونه ارزیابی می کنید؟

نتایج

Loading ... Loading ...
آمار بازدید:

بازدید امروز: 620 بازدید

بازدید دیروز: 997 بازدید

بازدید کل : 3903802 بازدید